पाचगणी  - विद्यार्थ्यांच्या सर्वांगीण विकासासाठी केवळ पाठ्यपुस्तकीय शिक्षण पुरेसे नसून त्यांच्या कलागुणांना वाव देणारे आणि सर्जनशीलतेला प्रोत्साहन देणारे उपक्रमही तितकेच महत्त्वाचे असतात. याच विचारातून सर आईन्स्टाईन अकॅडमी आणि ज्ञानगंगा हायस्कूल, पाचगणी यांच्या संयुक्त विद्यमाने आयोजित करण्यात आलेले ‘काव्यगंध पर्व सहावे’ हे साहित्यिक संमेलन रविवार, १८ ऑक्टोबर रोजी भोसे, ता. महाबळेश्वर येथील आयव्ही पार्क येथे उत्साहात पार पडले. कविता, साहित्य आणि अभिव्यक्तीचा सुंदर संगम घडविणाऱ्या या कार्यक्रमात प्रसिद्ध कवी नितीन चंदनशिवे यांच्या दमदार काव्यसादरीकरणाने विशेष रंगत आणली. त्यांच्या प्रभावी शब्दफेकीने आणि आशयपूर्ण कवितांनी उपस्थित रसिकांसह विद्यार्थ्यांची मने जिंकली. त्यांच्या सादरीकरणातून विद्यार्थ्यांना नवी प्रेरणा, ऊर्जा आणि आत्मविश्वास मिळाला.
या साहित्यिक सोहळ्यात सातारा जिल्ह्यातील अनेक नामांकित कवींनी सहभाग घेत आपल्या विविध विषयांवरील कविता सादर केल्या. सामाजिक प्रश्न, मानवी नातेसंबंध, जीवनातील संघर्ष, वास्तवाचे दर्शन आणि भावभावनांचे विविध पैलू कवितांच्या माध्यमातून प्रभावीपणे मांडण्यात आले. काही कवितांनी उपस्थितांना खळखळून हसवले, तर काहींनी जीवनातील वास्तवाची जाणीव करून देत अंतर्मुख केले.
विद्यार्थ्यांच्या सादरीकरणाने कार्यक्रमाला विशेष उंची
या कार्यक्रमाचे आणखी एक वैशिष्ट्य म्हणजे सर आईन्स्टाईन अकॅडमी आणि ज्ञानगंगा हायस्कूलच्या विद्यार्थ्यांचा उत्स्फूर्त सहभाग. विद्यार्थ्यांनी व्यासपीठावर येऊन आत्मविश्वासाने आपल्या कविता सादर केल्या. मोठ्या कवींच्या उपस्थितीत कोणताही संकोच न बाळगता आपले विचार शब्दांतून व्यक्त करण्याची त्यांची तयारी उपस्थितांसाठी कौतुकाचा विषय ठरली.
नामवंत कवींचे मार्गदर्शन, त्यांचे अनुभव आणि सादरीकरणाची शैली विद्यार्थ्यांसाठी शिकण्याची एक अनोखी संधी ठरली. अशा उपक्रमांमुळे विद्यार्थ्यांमधील वक्तृत्वकला, कल्पनाशक्ती, भाषिक कौशल्य आणि आत्मविश्वास विकसित होण्यास निश्चितच मदत होते.
मराठी भाषा आणि साहित्य संवर्धनासाठी संस्थेचा स्तुत्य उपक्रम
विद्यार्थ्यांमध्ये मराठी भाषेविषयी प्रेम निर्माण व्हावे, वाचन आणि लेखनाची आवड वाढावी, साहित्यिक जाणिवा समृद्ध व्हाव्यात तसेच प्रत्येक विद्यार्थ्याला आपल्यातील सुप्त कलागुण सादर करण्यासाठी व्यासपीठ मिळावे, हा या उपक्रमामागील महत्त्वाचा उद्देश आहे.
सर आईन्स्टाईन अकॅडमी आणि ज्ञानगंगा हायस्कूल यांच्या संयुक्त पुढाकारातून आयोजित करण्यात येणारे ‘काव्यगंध’ हे पर्व केवळ काव्यसादरीकरणापुरते मर्यादित नसून विद्यार्थ्यांच्या व्यक्तिमत्त्व विकासाला चालना देणारे एक प्रेरणादायी व्यासपीठ ठरत आहे. शिक्षणासोबतच कला, साहित्य, संस्कृती आणि सर्जनशीलतेला प्राधान्य देण्याच्या संस्थेच्या दृष्टिकोनाचे हे उत्तम उदाहरण म्हणता येईल.
या सोहळ्याला नितीन भिलारे, प्रमोद पवार, दीपक चिकणे, गोविंद कासुर्डे, महेश वाघमारे, अजय कांबळे, अनिल वन्ने, साहेबराव गोळे, विकास जाधव, अप्पा जाधव, आबा भिलारे तसेच पत्रकार रविकांत बेलोशे यांच्यासह विविध क्षेत्रांतील मान्यवर उपस्थित होते.
एकूणच, ‘काव्यगंध पर्व सहावे’ हा कार्यक्रम विद्यार्थ्यांसाठी प्रेरणादायी, कवींंसाठी अभिव्यक्तीचे हक्काचे व्यासपीठ आणि रसिकांसाठी साहित्यिक आनंदाची पर्वणी ठरला. शब्दांच्या माध्यमातून विचारांना दिशा देणारा आणि नव्या पिढीमध्ये साहित्यप्रेमाची बीजे रुजवणारा हा उपक्रम पाचगणीच्या शैक्षणिक व सांस्कृतिक क्षेत्रात निश्चितच एक सकारात्मक पाऊल ठरला.